Praktykant w 1. klasie, czyli pracownik młodociany zatrudniony w celu nauki zawodu, nabywa w pierwszym roku pracy łącznie 38 dni urlopu wypoczynkowego: 12 dni po 6 miesiącach pracy oraz kolejne 26 dni po upływie roku. Nie jest to jednak pula dostępna od pierwszego dnia zatrudnienia.
Ile dni urlopu ma praktykant w 1. klasie?
Zasady wynikają z art. 205 Kodeksu pracy. Prawo do urlopu powstaje stopniowo, w zależności od stażu pracy młodocianego. Pierwsze 12 dni roboczych przysługuje po upływie 6 miesięcy od rozpoczęcia pierwszej pracy, a po roku pracy młodociany nabywa prawo do kolejnych 26 dni.
| Okres pracy | Wymiar urlopu |
|---|---|
| Po upływie 6 miesięcy od rozpoczęcia pierwszej pracy | 12 dni roboczych |
| Po upływie roku pracy | kolejne 26 dni roboczych |
| Łącznie w pierwszym roku zatrudnienia | 38 dni roboczych |
Oznacza to, że 38 dni wynika z dwóch odrębnych uprawnień, a nie z jednego urlopu przyznawanego z góry. Jeżeli praktykant rozpoczął pierwszą pracę 1 września, prawo do 12 dni uzyska po upływie 6 miesięcy, czyli po zakończeniu lutego. Kolejne 26 dni nabędzie po roku pracy.
Kiedy młodociany może wykorzystać urlop?
Pracownikowi młodocianemu uczęszczającemu do szkoły urlopu wypoczynkowego należy udzielać w okresie ferii szkolnych. Dotyczy to ferii zimowych i letnich. Termin wykorzystania wolnego powinien więc uwzględniać kalendarz roku szkolnego, a nie tylko organizację pracy w zakładzie.
Jeżeli ferie przypadają przed upływem 6 miesięcy pracy, młodociany nie ma jeszcze ustawowego prawa do 12 dni urlopu. Może jednak złożyć wniosek o tak zwany urlop zaliczkowy. Pracodawca może udzielić go przed nabyciem prawa do urlopu, ale nie musi tego robić.
W przypadku urlopu zaliczkowego obowiązują następujące zasady:
- młodociany składa wniosek o udzielenie wolnego przed nabyciem prawa do urlopu;
- pracodawca musi wyrazić zgodę na urlop zaliczkowy;
- pracodawca może odmówić albo zgodzić się na mniejszą liczbę dni;
- udzielone dni zalicza się na poczet urlopu, do którego młodociany nabędzie prawo po 6 miesiącach pracy.
Brak wniosku albo zgody pracodawcy oznacza, że młodociany powinien świadczyć pracę zgodnie z obowiązującym harmonogramem. Urlop zaliczkowy nie jest roszczeniem, którego można domagać się na takich samych zasadach jak urlopu już nabytego.
Co zmienia się po ukończeniu 18 lat?
W roku kalendarzowym, w którym młodociany kończy 18 lat, wymiar urlopu może wynosić 20 dni zamiast 26. Dotyczy to sytuacji, gdy prawo do urlopu zostało nabyte przed ukończeniem 18. roku życia. W takim wariancie suma uprawnień związanych z pierwszym zatrudnieniem wynosi 32 dni, czyli 12 dni po 6 miesiącach oraz 20 dni po roku pracy.
Jeżeli uczeń szkoły dla pracujących potrzebuje dłuższej przerwy w okresie ferii, może także złożyć wniosek o urlop bezpłatny. Pracodawca ma obowiązek go udzielić, a łączny wymiar urlopu wypoczynkowego i bezpłatnego nie może przekroczyć dwóch miesięcy. Okres urlopu bezpłatnego wlicza się do stażu pracy, od którego zależą uprawnienia pracownicze.
Najważniejsza zasada jest więc prosta: w pierwszej klasie praktykant nabywa 12 dni urlopu po 6 miesiącach pracy i kolejne 26 dni po roku, czyli łącznie 38 dni, z uwzględnieniem zasad dotyczących ferii szkolnych oraz ewentualnego urlopu zaliczkowego.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W indywidualnej sprawie warto sprawdzić aktualne brzmienie przepisów Kodeksu pracy lub skonsultować się z Państwową Inspekcją Pracy.